Achtergrond

Gepubliceerd op 2 december 2013 | door Cultuurheld

Kunst geeft vrijheid en geluk

Een samenleving die hecht aan vrijheid en gelijkwaardigheid moet alle kinderen kunst laten maken en meemaken. Want kunstonderwijs kan helpen te bepalen wie je bent, wat je wilt en wat je kunt. Net zoals het kan helpen te zien wie anderen zijn, wat zij willen, en wat zij kunnen. Dans en muziek, spel, verhaal en beeld geven je greep op je leven.

Kunst vergroot onze ‘mogelijkheidszin’ . Wie regelmatig in aanraking komt met verschillende kunstvormen – klassiek ballet, tango, breakdance, jazz of pop, musicals of avant-garde toneel, gedichten en romans, beelden, installaties, schilder- en schermkunst – leert, bewust of onbewust, dat het leven op oneindig veel manieren ervaren kan worden en dat je al die ervaringen een vorm kan geven en zo kan delen met anderen.
Kunst vergroot misschien niet direct je wereld, maar wel je bewustzijn. Dat kan een gevoel van vrijheid geven en van geluk. Wie daar het talent voor heeft, kan ook zelf leren om vorm te geven aan wat hij voelt en waarneemt, verlangt en denkt. Kunst geeft ook macht. Dat is niet een macht die anderen overheerst , maar de macht over een medium, een instrument, een techniek. Wie iets kan maken, kan zijn eigen leven een vorm geven. Dat is denken met je lichaam.

Kunstonderwijs draagt niet alleen bij aan het ontwikkelen van een eigen stijl, maar leert kinderen ook om andere stijlen te herkennen en te waarderen. Dans en muziek, spel, ver­haal en beeld geven je greep op je leven – heel concreet, via de ervaring. Soms roepen kunst en de lessen daarin een geluksgevoel op. Dan is er precies die bijzondere combinatie van inzicht, vrijheid en vakmanschap – van de ervaring dat een vorm precies goed is, dat hij ‘klopt’. Dat kan samen­hangen met een gevoel van tevredenheid over wat je zelf hebt gemaakt, met verbazing als je je herkent in de vorm die iemand anders heeft gekozen, of om de verwondering om een vorm die je zelf nooit bedacht zou hebben, omdat hij zo anders is dan wat je kent – voor de intensiteit van de ervaring maakt dat niet uit.
Daarom is het zo belangrijk dat kinderen worden onder­wezen in kunst. Soms leren ze zo een instrument te bespe­len, of de mogelijkheden te ontdekken van klei of verf. Maar altijd scherpt goed kunstonderwijs het bewustzijn en stimuleert het de verbeelding.

Het gaat in kunstonderwijs niet alleen om de kunst, maar om de ontwikkeling van een rijk geschakeerd bewustzijn, verbeeldingskracht, mogelijkheidszin en ambachtelijke vaardigheden. Waar ervaring en bewust­zijn concreet vorm krijgen, is kunst nooit ver weg. Want uiteindelijk gaat kunst over een goed leven.

Origineel artikel: Barend van Heusden, hoogleraar Cultuur en Cognitie, in het bijzonder met betrekking (Bijlage bij NRC van donderdag 21 november 2013)

Foto:  Luis Miguel Bugallo Sánchez (Lmbuga Commons)(Lmbuga Galipedia) [GFDL (http://www.gnu.org/copyleft/fdl.html) or CC-BY-SA-3.0-2.5-2.0-1.0 (http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0)], via Wikimedia Commons

Tags:


Over deze Cultuurheld

Cultuurhelden heeft een groot netwerk aan kunstdocenten, professionals en educatoren. We geven waar mogelijk deze mensen graag het woord!



Reacties niet toegestaan

Naar boven ↑
  • Over Cultuurhelden

    Cultuurhelden zijn de creatieve vormgevers van Cultuureducatie met Kwaliteit in Delft.

    Weten hoe dat in de praktijk werkt? Neem contact op met Janneke Baken door te mailen naar j.baken@dok.info of bel  015 – 212 34 50.

  • Nieuwsbrief

    * Verplicht veld
  • De Cultuurhelden nieuwsbrief ontvang je 4 x per jaar. We delen je gegevens nooit met anderen en afmelden is altijd mogelijk.

  • Volg ons

  • Cultuurpartners

    Cultuurhelden wordt gefinancierd door het Fonds Cultuurparticipatie en de Gemeente Delft en uitgevoerd door DOK.